Voor de oprichting van uw bedrijf heeft u grofweg de keuze uit de volgende bedrijfsvormen: Eenmanszaak (ez), Besloten Vennootschap (BV), Vennootschap onder firma (vof) en Commanditaire Vennootschap (cv). De eerste twee opties (ez en BV) zijn overigens de meest gebruikte bedrijfsvormen. Bij de keuze van bedrijfsvorm spelen aspecten als kosten, fiscale en juridische gevolgen een grote rol. Bij twijfel doet u er daarom goed aan zich goed te laten informeren. Hieronder vindt u meer informatie m.b.t. de bedrijfsvormkeuze.
Alleen de BV en NV zijn feitelijk een rechtsvorm, de overige varianten hebben eigenlijk geen juridische basis als rechtsvorm. Op de website www.notaris.nl kunt u meer juridische aspecten vinden m.b.t. de keuze van rechtsvorm.
De eenmanszaak is in feite geen rechtsvorm omdat voor de wet de eigenaar en zijn bedrijf als één rechtspersoon worden gezien. Gaat de onderneming failliet, dan gaat de ondernemer dat in principe dus ook. De ondernemer is met zijn gehele vermogen aansprakelijk voor eventuele verliezen in de onderneming. Het is daarom van belang of u gehuwd bent op huwelijkse voorwaarden dan wel in algehele gemeenschap van goederen. In het laatste geval is uw partner eveneens volledig aansprakelijk voor eventuele verliezen in de onderneming.
Het voordeel van een e.z. is dat er in principe relatief weinig kosten aan verbonden zijn (slechts de geringe kosten voor de KvK). De jaarrekening van de onderneming hoeft in principe niet opgesteld/goedgekeurd te worden door een accountant. Bent u een kleine ondernemer dan kunt eventueel zelf de belastingaangifte doen. De eenmanszaak is verder geen belemmering voor het in dienst nemen van personeel.
Het resultaat van de eenmanszaak wordt gezien als het inkomen van de ondernemer en is zodoende alleen belast in de inkomstenbelasting. Dit heeft tevens tot voordeel dat eventuele investeringen (denk aan de investeringsaftrek en de versnelde afschrijving voor starters) verrekend kunnen worden met het genoten inkomen van de drie voorgaande jaren (één jaar voor een BV, zie verliesverrekening). Het investeringsrisico kan zodoende verlaagt worden in vergelijking met een BV. U kunt altijd later nog besluiten de eenmanszaak te laten overgaan in een BV.
Er is overigens wel een aantal voorwaarden om voor de belastingdienst aangemerkt te worden als ondernemer om zodoende recht te hebben op de verschillende ondernemersfaciliteiten (zoals zelfstandigenaftrek, startersaftrek, versnelde afschrijving, etc.). U dient meerdere klanten/opdrachtgevers te hebben, zelfstandig te zijn en tevens enig ondernemersrisico te lopen. Daarnaast is er een urencriterium van 1225 uren per jaar.
Het oprichten van een BV kost meer tijd en is tevens kostbaarder. De oprichtingsakte dient notarieel geregeld te worden, er dient een 'verklaring van geen bezwaar' afgegeven te worden door het Ministerie van Justitie en er dient een beginkapitaal ter waarde van € 18.000 (2009) tijdelijk te worden gestort (hiervoor is een bankverklaring vereist). Tot het moment dat de BV een feit is kan er gehandeld worden onder de naam BV i.o. (in oprichting) waarbij de directeur/ondernemer nog steeds persoonlijk aansprakelijk is. Is de BV een feit dan vervalt deze aansprakelijkheid voor zover er geen sprake is van een faillissement als gevolg van mismanagement.
Het inkomen van de directeur wordt belast in de inkomstenbelasting. In het geval er geen salaris wordt uitgekeerd (omdat er bijvoorbeeld te weinig verdiend is), wordt dit bedrag fictief vastgesteld op minimaal € 40.000 (2008, 2009) per grootaandeelhouder, over dit bedrag moet loonbelasting afgedragen worden. Indien u hier niet mee akkoord gaat, doet u er verstandig aan om vooraf met de belastingdienst een lager bedrag af te spreken (vanwege de economische crisis is er bij een omzetdaling in 2009 en 2010 een lager fictief loon toegestaan, zie www.minfin.nl). Het 'restant' van de winst valt onder de vennootschapsbelasting (2008: 20% over de eerste € 275.000 en 25,5% over het restant; 2009: 20% over de eerste € 200.000 en 25,5% over het restant). Fiscaal gezien kan een BV voordeliger zijn dan een eenmanszaak, met name bij hoge winsten. Daarnaast is een BV veel makkelijker bij de bedrijfsoverdracht, u hoeft namelijk alleen maar de aandelen te verkopen. Er zit echter een groot aantal (fiscale) aspecten aan een BV (-structuur), u doet er daarom verstandig aan hiervoor uw accountant te raadplegen. Nadelen zijn onder andere de hogere kosten: accountant, notaris, het laten opmaken van jaarstukken en deze verplicht (gedeeltelijk) openbaar te maken bij het handelsregister.
Kiest u voor een BV dan wordt het moeilijk om een eventueel verlies te verrekenen. Wordt de BV na slecht presteren opgeheven dan vervalt immers de mogelijkheid tot verliesverrekening. Bij een eenmanszaak zou u het geleden verlies nog kunnen compenseren met toekomstig inkomen uit arbeid in box 1 in de daaropvolgende 9 jaar . Een BV is mede daarom minder interessant als u met relatief veel eigen vermogen moet werken en de risico te overzien zijn. Ook hier moet u rekening mee houden bij uw uiteindelijke rechtsvorm keuze.
Een VOF komt neer op een eenmanszaak met meerdere eigenaren (firmanten), de onderneming hoeft zich dus alleen maar te laten inschrijven bij de KvK. Een faillissement van de onderneming heeft net als bij de eenmanszaak het faillissement van de ondernemers tot gevolg. Om problemen te voorkomen is een notariële oprichtingsakte daarom in de meeste gevallen te prefereren. In deze oprichtingsakte kunnen inbreng, afspraken, taken, bevoegdheden en een winstverdeelsleutel worden vastgelegd.
De man/vrouw firma is een speciaal vorm van de VOF waarbij beide partners gezamenlijk een onderneming drijven. Beide partners in de m/v firma worden apart als ondernemer beschouwd en komen dus allebei in aanmerking voor de ondernemersfaciliteiten.
De commanditaire vennootschap is een speciale vorm van een vof waarbij een van de vennoten slechts het kapitaal inbrengt (stille vennoot) terwijl de beherend vennoot de onderneming drijft. De stille vennoot is in principe niet aansprakelijk met zijn privé vermogen zolang hij niet betrokken is bij de bedrijfsvoering.
Naast deze vormen zijn er nog een aantal andere bedrijfsvormen zoals de NV, maatschap, stichting, coöperatie, en vereniging. Deze worden hier verder niet behandeld.
Elke onderneming is verplicht zich binnen een week voor of na de
vestiging te laten inschrijven in het Handelsregister van de K.v.K. Vergeet niet om legitimatie en een recent bankafschrift mee te nemen
bij het inschrijven van uw onderneming bij de K.v.K. Het inschrijvingsnummer en inschrijvingsplaats van de K.v.K.
dient u overigens op alle uitgaande documenten van de onderneming te vermelden.
Naast de inschrijving bij de K.v.K. dient u zich ook te melden bij de
belastingdienst, ongeacht de rechtsvorm (tevens aanvraag BTW-nummer). De belastingdesk
bij de K.v.K. kan u eventueel van dienst zijn bij het invullen van het formulier
Opgaaf gegevens startende onderneming. Dit formulier dient u
binnen twee weken te retourneren aan de belastingdienst.
Bewaar intussen alle bonnetjes van reeds gedane aankopen, deze kunt u later
aftrekken en de BTW terugvragen. Bent u overigens van plan ver voor de
oprichtingsdatum van uw onderneming aanzienlijke investeringen dan kunt u in
problemen komen bij het terugvragen van de BTW en het toepassen van fiscale
faciliteiten. Neem in dat geval vroegtijdig contact op met de belastingdienst.
De K.v.K. vraagt een kleine jaarlijkse vergoeding voor de inschrijving van uw onderneming. De bedragen zijn afhankelijk van de rechtsvorm en het in de onderneming gestoken kapitaal. Informeer naar de tarieven bij de K.v.K. in uw regio of bekijk de website van de K.v.K..
De naam van de in te schrijven onderneming mag niet misleidend zijn en te veel op een reeds gebruikte ondernemingsnaam lijken. U kunt eventueel de K.v.K. tegen betaling opdracht geven een regionaal dan wel landelijk onderzoek naar de gewenste handelsnaam te laten uitvoeren. Bij het Benelux Merkenbureau kunt u eventueel terecht om uw merknaam of handelsnaam te deponeren om te voorkomen dat anderen er mee aan de haal gaan.
In Zaken Gaan Home Stappenplan starten bedrijf Fiscale aspecten bedrijf Financiële aspecten bedrijf